ΠΛΑΤΩΝ ΣΥΜΠΟΣΙΟΝ

Περιγραφή

Τὸ « Συμπόσιον », εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ ἔργα τῆς ὡριμότητος τοῦ Πλάτωνος (386-367 ). Γραμμένο κατὰ πᾶσαν πιθανότατα στὶς ἀρχὲς αὐτῆς τῆς συγγραφικής του περιόδου, ἀναφέρεται σὲ ἕνα ὑποθετικὸ γεγονὸς τοῦ 416: Ὁ ποιητὴς Ἀγάθων ἔχει νικήσει στοὺς δραματικοὺς ἀγῶνες καὶ ἔχει καλέσει μερικούς φίλους του, γιὰ νὰ γιορτάση μαζί τους τὸ γεγονός. Μετὰ τὸ φαγητὸ καὶ ὕστερα ἀπὸ πρότασι ἑνὸς τῶν συνδαιτημόνων, τοῦ ἰατροῦ Ἐρυξιμάχου ( οἱ ἄλλοι εἶναι ὁ Φαῖδρος, ὁ Παυσανίας, ὁ Ἀριστοφάνης, ὁ Ἀγάθων καὶ βεβαίως, ὁ Σωκράτης), ἀποφασίζεται νὰ ἐκφωνήση ὁ καθένας ἕνα λόγο εγκωμιαστικὸ τοῦ θεοῦ Ἔρωτος. Τελευταῖος παίρνει τὸν λόγο ὁ Σωκράτης καὶ σὲ διαλογική μορφὴ ἐκθέτει τὴν θεωρία του περὶ ἔρωτος, ποὺ δῆθεν διδάχθηκε ἀπὸ μία γυναίκα τῆς Μαντινείας, τὴν σοφὴ Διοτίμα. Κατὰ τὴν θεωρία αὐτὴ ὁ ἔρως ὁρίζεται ὡς ἐπιθυμία τοῦ ὡραίου καὶ καταλήγει ὡς μερίδιο τοῦ ἀνθρώπου στὴν ἀθανασία διὰ μέσου τῆς τεκνοποιΐας. Το κυριώτερο ὅμως στοιχεῖο τοῦ διαλόγου εἶναι ἡ περιγραφὴ τῆς πορείας ποὺ ἐξελικτικά κατευθύνεται πρὸς τὴν ἰδέα τοῦ ἰδανικῶς ὡραίου, ποὺ εἶναι ἡ ὀμορφιά τῆς ψυχῆς στὴν ἀπόλυτη καθαρότητά της, πέρα ἀπὸ τὰ ὑλικά της φανερώματα. Πρόκειται για μία μετάβασι ἀπὸ τὰ ἀνθρώπινα καὶ τὰ φθαρτὰ πρὸς τὰ θεῖα καὶ αἰώνια, που καταλήγει σὲ ἠθικὴ τελείωσι τοῦ ἀτόμου. Τὸ ἔργο ἔχει δραματικό χαρακτήρα, καθὼς τὸ θεατρικό στοιχεῖο εἶναι κυρίαρχο ἀπὸ τὴν ἀρχὴ καὶ κορυφώνεται μὲ τὴν ἄφιξι τοῦ ἐλαφρῶς μεθυσμένου Αλκιβιάδου, τὸν ὁποῖο ὁ Ἐρυξίμαχος καλεῖ νὰ συμμορφωθῆ μὲ τὸ πρόγραμμα, νὰ ἐγκωμιάση δηλαδὴ τὸν Ἔρωτα. Ἐκεῖνος ὅμως ἀντ ̓ αὐτοῦ πλέκει τὸ ἐγκώμιο τοῦ Σωκράτους καὶ δίνει μιὰν ὑπέροχη εἰκόνα τῆς δαιμονίας προσωπικότητάς του. Καὶ ἀπὸ ὅλα αὐτὰ τίποτε δεν συνηγορεῖ ὅτι πρόκειται για ἕνα έργο-εγκώμιο τῆς ὁμοφυλοφιλίας, ὅπως θέλουν κάποιοι καλοθελητές τοῦ εἴδους νὰ τὸ παρουσιάζουν. Ἀντίθετα, ἀποτελεῖ ἕνα διάλογο, ποὺ δίνει ἠθικὸ περιεχόμενο στὸν ἔρωτα καὶ τὸν καθιστὰ ὑπέρτατο θεό.